Rejting klubova u Evropi: početak …

U sezoni kada je posle Drugog svetskog rata startovalo prvo evropsko klupsko takmičenje – Kup šampiona, UEFA je započela rangiranje klubova. Oni su za svaku pobedu u ovom takmičenju dobijali dva, a za remi jedan bod. Jedan bonus poen dodeljivan je za ulazak u četvrtfinale, dva za plasman u polufinale i tri za igranje u finalu.

Broj poena delio se sa brojem odigranih utakmica i tako se dobijao koeficijent.

Nekoliko godina kasnije počela su takmičenja u Kupu pobednika kupova i Kupu velesajamskih gradova, pa su i bodovi zarađeni u ovim takmičenjima uticali na evropski rejting klubova.

Rezultati iz Mitropa kupa (Srednjoevropskog kupa), najstarijeg evropskog klupskog takmičenja, koje se održavalo od 1927. do 1992. godine, sa prekidom između 1941. i 1955. godine, nisu uzimani u obzir prilikom rangiranja klubova.

U nastavku donosimo redosled ekipa po postignutom koeficijentu za svaku sezonu. Navedena su imena tri prvoplasirane ekipe, kao i plasmani svih jugoslovenskih klubova koji su učestvovali u nekom evropskom kupu …

U konkurenciji 16 klubova, koji su po pozivu uzeli učešće u premijernom izdanju Kupa šampiona u sezoni 1955/56, Partizan je stigao do četvrtfinala (eliminisan od Reala – 0:4 u Madridu, 3:0 u Beogradu), što mu je donelo deobu trećeg mesta na Uefinoj rang-listi.

Sjajna Crvena zvezda domogla se polufinala Kupa šampiona u sezoni 1956/57. Beograđane je na putu do finala zaustavila Fiorentina minimalnim trijumfom 1:0 u Beogradu i remijem bez golova u Firenci. U konkurenciji 22 kluba, “crveno-beli” su zauzeli treće mesto na Uefinoj listi.

Sezona 1957/58 donela je početak novog takmičenja – Kupa velesajamskih gradova. Učešće su u početku uzimale fudbalske reprezentacije gradova koji organizuju sajamske manifestacije. U premijernom izdanju ovog takmičenja nastupila je selekcija Zagreba, koja je poražena u sve četiri utakmice.

Jedno objašnjenje uz rang-listu za sezonu 1958/59: primetićete da je 14. mesto zauzeo zagrebački Dinamo bez odiganih mečeva.

“Modri” su te sezone učestvovali u Kupu šampiona, ali su eliminisani već u pretkolu od čehoslovačke Dukle. UEFA prilikom rangiranja ekipa tada nije računala rezultate postignute u pretkolima …

Primetićete u rang-listi klubova za sezonu 1959/60 da je španska Barselona odigrala ubedljivo najviše mečeva – čak 14. Katalonski klub je paralelno igrao dva evropska takmičenja – stigao je do polufinala Kupa šampiona i osvojio je Kup velesajamskih gradova.

U sezoni 1960/61 startovalo je i treće evropsko klupsko takmičenje – Kup pobednika kupova.

Dinamo je u premijernom izdanju uspeo da se plasira u polufinale, a tamo je Fiorentina ponovo bila fatalna po neki jugoslovenski klub – u Firenci je bilo 3:0 za domaćine, dok su zagrebački “modri” u revanšu slavili sa 2:1.

U konkurenciji 54 kluba, koliko ih je učestvovalo u sva tri takmičenja, Zagrepčani su imali peti najbolji koeficijent.

Do sada ste navikli da se u ovim rang-listama pojavljuju samo imena Crvene zvezde, Partizana, Dinama i selekcija gradova. Ali Jugoslavija je u sezoni 1961/62 po prvi put imala predstavnika iz Skoplja – Vardar je trijumfom (2:1) nad varaždinskim Varteksom u finalu Kupa Maršala obezbedio mesto u Kupu pobednika kupova.

Nažalost, nije se proslavio u Evropi – škotski Danfermlajn je u prvom kolu bio bolji ukupnim rezultatom 5:2 (5:0 u Škotskoj, 0:2 u revanšu).